Татарстан Республикасы Транспорт һәм юл хуҗалыгы министрлыгы 2025 елга йомгаклар ясады
Бүген Татарстан Республикасы Рәисе Рөстәм Миңнеханов катнашында «2025 елда юл-транспорт комплексы эшчәнлеге нәтиҗәләре һәм 2026 елга бурычлар турында» Татарстан Республикасы транспорт һәм юл хуҗалыгы Министрлыгы коллегиясенең киңәйтелгән утырышы узды.
Чарада шулай ук Россия Федерациясе Транспорт министры Андрей Никитин (видеоконференцэлемтә режимында), «Нәтиҗәле транспорт системасы» юнәлеше буенча Дәүләт Советы комиссиясе рәисе, Бурятия Республикасы башлыгы Алексей Цыденов, Россия Федерациясе Транспорт министры урынбасары Борис Ташимов, Росморречфлот җитәкчесе Андрей Тарасенко, «Автодор» дәүләт корпорациясе җитәкчесе Вячеслав Петушенко, ФАУ "РОСДОРНИИ" генераль директоры Александр Бедусенко, «Югары икътисад мәктәбе» милли тикшеренү университетының транспорт икътисады һәм транспорт сәясәте институты фәнни җитәкчесе Михаил Блинкин, «Россия тимер юллары» ААҖ филиалы – Горький тимер юлы башлыгы Сергей Дорофеевский һ.б. катнашты.
Татарстан Транспорт һәм юл хуҗалыгы министры Фәрит Хәнифов үзенең докладында Татарстанда җәмәгать транспортын үстерүгә зур игътибар бирелүен әйтте. Автомобиль һәм шәһәр электр транспортының хәрәкәтчән составының саны 577 даими маршрутка хезмәт күрсәтүче 2376 берәмлек тәшкил итә. Соңгы 5 елда республикада шәһәр эчендәге һәм шәһәрара маршрутлар өчен 657 яңа автобус һәм 72 троллейбус сатып алынган. Агымдагы елда районнар өчен тагын 151 яңа автобус сатып алынган, шуларның 121е федераль программалар кысаларында.
2025 елда республиканың пассажир транспорт предприятиеләре тарафыннан 413,4 млн пассажир ташылган, бу 2024 ел белән чагыштырганда 2,7% ка күбрәк.
2020 елда пассажирлар агымының кискен кимүе пандемия белән бәйле, 2021 елдан пассажирлар агымының уртача 4% ка үсеш тенденциясе күзәтелә. 2019 елдан 2025 елга кадәр гомуми үсеш 75 % тәшкил иткән.
Республикада тимер юл транспортын «Россия тимер юллары» ААҖнең Горький һәм Куйбышев тимер юллары филиаллары, шулай ук «Содружество» шәһәр яны ташулары операторы тәкъдим итә. Республика территориясендә 23 тимер юл вокзалы, шулай ук 205 пассажир платформасы урнашкан. Пассажирлар ташу өлкәсендә, шәһәр яны ташуларын һәм ерак араларга йөрүче поездлар ташуны исәпкә алып, 2025 ел нәтиҗәләре буенча пассажирлар агымының артуы күзәтелә. Горький һәм Куйбышев тимер юллары полигоннарында барлыгы 8,75 млн пассажир җибәрелгән.
Тимер юл транспорты өлкәсендә перспектив социаль әһәмияткә ия проектларның берсе булып «Казан шәһәрендә боҗралы тимер юл элемтәсен оештыру» проекты тора, ул Казан шәһәре янындагы зур зонаны, тимер юл вокзалларын һәм метрополитен белән эре транспорт-күчеп утыру узелларын үз эченә алачак.
Йөк ташу өлешендә тулаем күләмнәрнең кимүе теркәлә. Әйтик, 2025 елның 12 аенда 15,2 млн тонна йөк җибәрелгән, бу 2024 елның шул ук чоры белән чагыштырганда 6,6% ка кимрәк. 2025 ел нәтиҗәләре буенча кабул ителгән йөкләр күләме 18,23 млн тонна тәшкил итте, бу 2024 елның шул ук чоры белән чагыштырганда 3,4% ка кимрәк.
Министр билгеләп үткәнчә, 2030 елга республика предприятиеләренең, шул исәптән Кама кластерының җитештерү продукциясе күләменең елга 20 млн тоннага кадәр артуын исәпкә алып, тимер юл инфраструктурасының үткәрү сәләтен тәэмин итү мәсьәләсе актуаль. Зур күләмдә продукцияне электр белән тартылган локомотивлар белән ташу мөмкинлеген арттыру максатларында Әгерҗе станциясеннән Кандра станциясенә кадәр тимер юл участогын 2 этапта электрлаштырырга тәкъдим ителә: 1 этап – Нижерҗе – Түбән Кама (163 км), 2 этап-Түбән Кама-Кандра (324 км).
Татарстан чикләрендә эчке су юлларының гомуми озынлыгы 1057 км тәшкил итә. 2025 ел навигациясендә 7 пассажир причалы һәм 11 дебаркадер файдаланылган. Бүгенге көндә ташучылар тарафыннан 22 пассажир судносы эксплуатацияләнә, шуларның 14 берәмлеге суны күчерә торган һәм 8е тизйөрешле. 2025 ел навигациясендә шәһәр яны пассажирлар хәрәкәте белән барлыгы 367,4 мең пассажир ташылган, бу 2024 ел навигациясенә караганда 5% ка күбрәк. 2026 ел навигациясендә Кама Тамагы, Чистай, Түбән Кама, Алабуга шәһәрләренә яңа Казан - Яр Чаллы рейсын ачу планлаштырыла. Маршрутка хезмәт күрсәтү «Метеор-2020»суднолары тарафыннан башкарылачак.
2025 елда Идел һәм Кама бассейны акваторияләрендә 26,2 млн тонна йөк ташылган, бу 2024 ел белән чагыштырганда 21,2% ка кимрәк. Йөк эшенең кимүе, нигездә, минераль-төзелеш йөкләрен җибәрүнең кимүенә, шулай ук Башкортостан Республикасыннан Агыйдел елгасы буйлап нефть салучы йөкләрне транзит ташуның булмавына, тимер юл транспортына юнәлеш бирүгә бәйле. Планнарда-Причал һәм порт инфраструктурасын үстерү, судноларны яңарту, сыгылмалы тариф сәясәтен куллану юлы белән күләмнәрне арттыру.
Һава транспортына килгәндә, 2025 ел нәтиҗәләре буенча өч аэропорт (Казан, «Бигеш», Бөгелмә) 6 миллионнан артык пассажирга хезмәт күрсәткән. Эчке авиаташулар - 64, халыкара авиаташулар 34 юнәлештә алып барыла. Хәзерге вакытта Казан аэропортында яңа пассажирлар терминалы төзелә. Эшләр 2025 елның августында башланган, 2026 елның августында файдалануга тапшыру планлаштырыла. Яңа терминал ел саен 5,7 млн кешегә исәпләнгән.